Jaka powinna by� przestrze� publiczna?

Przyjazna, taka, w kt�rej chce si� przebywa�. Zielona, otwarta, bez nadmiernego ha�asu. Mieszka�cy miast i mniejszych miejscowo�ci ju� s� �wiadomi tego, jak ta przestrze� wygl�da, i chc� mie� na ni� wp�yw. �wiadomo�� tego, �e co� jest wsp�lne, zmienia ludzi i ich podej�cie. Ro�nie partycypacja obywatelska, np. do bud�etu partycypacyjnego w Warszawie rocznie zg�aszanych jest kilkaset projekt�w, kilkaset tysi�cy ludzi bierze udzia� w g�osowaniu.

Jakie jeszcze warto�ci wnosi do spo�ecze�stwa uporz�dkowana przestrze� publiczna?

Kiedy wymienili�my w Warszawie stare wiaty przystankowe na nowe ? non stop demolowane, oklejane, popisane sprayem ? co� si� zmieni�o. Obecnie przypadki dewastacji s� sporadyczne. Uporz�dkowana przestrze� publiczna uczy wi�c odpowiedzialno�ci, a tak�e smaku, wyrafinowania, co przek�ada si� na inne pola, poczynaj�c od najbli�szego otoczenia. Tu mamy ju� do czynienia nie tylko ze �wiadomym i zaanga�owanym obywatelem miasta, lecz tak�e chocia�by pracownikiem jakiejkolwiek firmy, uczniem.

W jaki spos�b firmy mog� anga�owa� si� w zmiany przestrzeni publicznej na lepsze?

Na wiele r�nych sposob�w, ale zacznijmy od dialogu z urz�dnikami, kt�rzy znaj� d�ugoletnie perspektywy rozwoju dzielnic, miast. Cho�by wspomniane wiaty przystankowe zbudowali�my w modelu partnerstwa publiczno-prywatnego. Biznes pom�g� w ten spos�b nie tylko zaprowadzi� �ad na przystankach, lecz tak�e uporz�dkowa� reklamy.

Czy to nie jest punkt zapalny w kontaktach z biznesem ? ile reklam powinno by� w mie�cie?

Dlaczego? Jestem w pe�ni �wiadomy, �e reklama by� musi, ale mo�na j� przenie�� na no�niki uporz�dkowane, reglamentowane. To podnosi te� jej walory i wska�nik dotarcia. W miastach, kt�re s� za�miecone reklamami, ceny no�nik�w s� ni�sze w por�wnaniu do stolic naszego regionu ? Pragi czy Budapesztu. Dzi� nale�y d��y� do tego, aby poda� reklam r�wnowa�y�. W tej chwili w wielu miastach w Polsce powstaj� kodeksy umieszczania reklam i biznes powinien uczestniczy� w pracach nad tymi dokumentami.

System Veturilo, bardzo popularny w stolicy, to tak�e przyk�ad partnerstwa publiczno-prywatnego.

Rower miejski w Warszawie to obecnie jeden z najlepiej zaprojektowanych system�w w Europie �rodkowej. Ten model si� sprawdzi� ? w 2016 roku z warszawskiej wypo�yczalni rower�w skorzystano 1,9 mln razy. Rowery zu�ywaj� si�, ale nie s� dewastowane. To idealny przyk�ad tego, jak biznes mo�e wsp�dzia�a� z urz�dami publicznymi. W systemie miejskim mamy kilkadziesi�t stacji i kilkaset rower�w finansowanych przez podmioty prywatne. W budowaniu partnerstw z samorz�dem jest przysz�o��. Transfer �rodk�w oraz wiedzy mi�dzy ratuszem a biznesem to korzy�ci dla wszystkich. Przyk�adem s� te� pierwsze system carsharingowe w Europie �rodkowej, kt�re powstan� r�wnie� w Warszawie, we Wroc�awiu i w Krakowie. W stolicy system b�dzie obejmowa� 300-500 samochod�w,

wypo�yczanych na minuty, w czym znajd� si� ceny paliwa, ubezpieczenia i parkowanie.

Model ?wybuduj� ? u�ytkuj� ? oddaj�? sprawdza si�? To przysz�o�� dla kontakt�w z biznesem?

Tak, w niekt�rych sytuacjach to na pewno dobry pomys�. W Warszawie szukamy obecnie podmiotu, kt�ry wyremontuje w trybie PPP przej�cie podziemne w rejonie Dworca Centralnego, a nast�pnie b�dzie nimi zarz�dza� przez 30 lat. W takim modelu zyskuj� obie strony. W podobnym modelu miasto rozwa�a realizacj� parking�w podziemnych. Po ich wybudowaniu firma prywatna b�dzie czerpa� zyski z eksploatacji parking�w, a po np. 30 latach, jak w przypadku krajowych autostrad, parkingi stan� si� w�asno�ci� publiczn�.

�ukasz Puchalski ? dyrektor Zarz�du Dr�g Miejskich w Warszawie oraz pe�nomocnik Prezydenta m.st. Warszawy ds. komunikacji rowerowej, wsp�tw�rca sto�ecznego systemu roweru publicznego Veturilo. Rowerzysta i mi�o�nik kultur miejskich w r�nych wydaniach.